Suriye'nin yenilenen müfredatından 'Osmanlı işgali' ifadeleri çıkarıldı

Suriye Milli Eğitim Bakanlığı, eğitim müfredatını yenilerken Osmanlı Devleti'ne, Arap İsyanı'na ve milli kimlik anlatısına ilişkin kapsamlı düzenlemelere gitti. Yeni hazırlanan ders kitaplarında Osmanlı dönemini ele alan anlatı bütünüyle değiştirildi. Önceki müfredatta bulunan "Osmanlı işgali", "Türklerin zulmü" ve "Büyük Arap Devrimi" başlıklarına yeni müfredatta yer verilmedi.

Şerif Hüseyin'in Osmanlı Devleti'ne karşı 1916'da başlattığı ve önceki kitapların "Büyük Arap Devrimi" diye adlandırdığı hareket, yeni kitaplarda "Hüseyin bin Ali'nin İsyan Hareketi" şeklinde tanımlandı. İsyanın hedefini açıklayan bölümdeki "Arap topraklarını Osmanlı işgalinden kurtarmak" ifadesi çıkarılarak bunun yerine "Arap topraklarını Osmanlı Devleti'nden ayırmak" ifadesine yer verildi.

İngiliz-Fransız bildirgesini ele alan bölümde geçen "Halkları Türklerin zulmünden kurtarmak" ifadesinin yerini "Osmanlıları bölgeden çıkarmak" ifadesi aldı. Önceki kitaplarda Cemal Paşa'yı tanımlamak için yer verilen "Arapların Kasabı" nitelemesi de yenilenen metinde kullanılmadı. Cemal Paşa döneminde idam edilenlerin, İngiltere ve Fransa ile işbirliği yaptıkları suçlamasıyla karşı karşıya kaldıkları bilgisi aktarıldı.

Yenilenen müfredatta, İngiltere'nin Osmanlı'ya karşı Şerif Hüseyin ile işbirliği yürütürken Osmanlı topraklarını Fransa ile paylaşma planları yaptığı ve Şerif Hüseyin'e sunduğu bağımsızlık vaatlerini yerine getirmediği belirtiliyor. Müfredatın kimlik ve kavram anlatısında değişiklikler Baas dönemindeki metinlerde öğrencilerin "vatana hizmet etmeye" hazırlanmasının gerekliliği vurgulanırken, yenilenen metinde bunun yerine "dine ve ümmete hizmet etmek" ifadesi kullanıldı.

"Arap milliyetçiliği ve Araplıkla gurur duyma" ifadesinin yerine, bu ifade kaldırılarak "İslam medeniyetiyle gurur duyma" ifadesi getirildi. Çocukları "kanuna saygılı" bireyler olarak yetiştirme hedefi de "İslam şeriatına saygılı bireyler" biçiminde yeniden düzenlendi. Dört Halife dönemini ele alan anlatıda önceden yer verilen "demokrasi" kavramı çıkarılarak yerine "şura" kavramına yer verildi.

Devrik Esed rejimi döneminin 9. sınıf ders kitaplarında İskenderun, Filistin ve Ahvaz, "gasp edilen topraklar" olarak sıralanıyordu; güncellenen müfredatta ise İskenderun ve Ahvaz ifadeleri kaldırılarak listede yalnızca Filistin bırakıldı. Bunun yanı sıra devrik rejim dönemindeki Suriye haritasında gösterilen İskenderun'a yeni müfredatta yer verilmiyor.

Önceki kitapların "İşgal altındaki Filistin ve Golan" ifadesi "Müslümanların işgal altındaki toprakları" şeklinde yeniden yazılırken, "Filistin direnişine destek" ifadesinin yerine de "İslam topraklarındaki cihat savaşçılarına destek" ifadesi getirildi. Diğer yandan önceki müfredatta bulunmayan İzzeddin el-Kassam'ın mücadelesi yenilenen ders kitaplarına dahil edildi; yerel Baas figürlerinin yerini ise Ömer el-Muhtar ve Nureddin Zengi gibi İslam tarihinin önde gelen şahsiyetleri aldı.

Önceki kitaplarda Suriye cumhurbaşkanlarından Şükrü el-Kuvvetli ile aynı fotoğrafta bulunan Mısır Başkanı Cemal Abdünnasır'ın görselden kaldırıldığı da görüldü.